Kolory zasadnicze i pochodne

Kolory zasadnicze i pochodne, efekty łączenia kolorów.

Dla celów praktycznych, malarskich wyodrębniamy z tęczy 6 barw, chociaż fizycy wyodrębniają ich więcej (7) i stosują inną nomenklaturę. 3 spośród nich: czerwona, żółta, błękitna (niebieska), to kolory podstawowe zwane niekiedy zasadniczymi, natomiast 3 następne: oranż, zieleń i fiolet możemy otrzymać z połączenia parami 3-ch pierwszych i wówczas nazywamy je pochodnymi. A więc: czerwień i żółć dają oranż, czerwień i błękit dają fiolet, błękit i żółć dają zieleń. Wszystkie te kolory, zarówno podstawowe, jak i pochodne, są czyste. Dodanie do koloru pochodnego odrobiny koloru podstawowego, który nie wchodzi w ich skład (np. do koloru zielonego odrobinę czerwieni albo do fioletu trochę żółci), powoduje tzw. przełamanie koloru. Staje się on mniej przejrzysty, jaskrawy, zyskuje natomiast na „głębi”, ulega zgaszeniu. Takie kolory nazywamy złamanymi. Jeżeli do koloru czystego, podstawowego czy pochodnego, dodamy czerni — uzyskujemy barwę ściemnioną; dodanie bieli powoduje rozjaśnienie barwy.

Zdajemy sobie oczywiście sprawę, że w każdym obrazie mamy dużo więcej połączeń barw a teoretycznie ilość tych połączeń i niuansów kolorystycznych, jakie z tego wynikają, jest wprost trudna do określenia.